İNJENERLİK KOMMUNİKACİYALAR QURILISI KAFEDRASI

1990-jılı Tashkent arxitektura-qurılıs institutınıń quramında ashılǵan Nókis texnika fakultetinde «Puqaralıq hám sanaat qurılısı», «Suw támiynatı hám kanalizaciya» qánigelikleri bolıp, onda dáslep «Ulıwma injenerlik pánler» kafedrası ashılıp, 1991-jılı bul kafedra eki qánigelik «Suw menen támiyinlew hám kanalizaciya» hámde «Puqaralıq hám sanaat qurılısı» kafedralarına bólindi. Texnika tarawı boyınsha ilimiy dárejeli kadrlar tayarlaw eń qıyın máselelerden esaplanıp, K.Baymanov bul tiykarǵı másele boyınsha SANİİRİ, TAQİ, TİİİMSX institutlarına barıp, belgili ilimpazlar menen sóylesip, kelisip, járdem sorap texnika ilimleriniń kandidatların tayarlaw boyınsha ayanbay miynet etiwiniń nátiyjesinde kafedra hár tárepleme ósip rawajlandı. 1995-2021 jıllar aralıǵında kafedramızdan 1 texnika ilimleriniń doktorı K.Baymanov, ekonomika ilimleriniń kandidatları (J.Ataniyazov, 1995- j., G.Xalmuratova, 1996-j., Eshniyazov R., 1998-j.) 6 texnika ilimleriniń kandidatları (B.İsakulov, 2000-j., O.Aknazarov 2002 j., X.Abdullaev 2005-j., D.Jumamuratov 2009-j., T.Uzakov 2010-j., İ.Asamatdinov 2012-j.), 1 pedagogika ilimleri kandidatı (M.Pirimjarov 2009 j.) 2 texnika ilimleri boyınsha filosofiya doktorı (R.Baymanov hám Z.Turlıbaev 2021-j.) dissertaciyaların tabıslı qorǵap shıqtı.

«Suw menen támiynlew hám kanalizaciya» kafedrasında t.i.k. K.Baymanovtıń basshılıǵında texnikalıq pánler boyınsha oqıw is rejeleri, oqıw is baǵdarlamaları, esaplaw-grafikalıq, kurs jumısların orınlaw boyınsha oqıw metodikalıq qollanbalar tayarlanıldı. İnjenerlik geologiya hám gidrogeologiya, gidravlika, geodeziya pánleri boyınsha laboratoriyalar shólkemlestirip stendler ornatıldı.

Professor-oqıtıwshılar tárepinen ilimiy-ámeliy seminarlar (1993, 1994, 1998-j.) hám eki respublikalıq kólemde ilimiy-teoriyalıq konferenciyalar (2011, 2012-j.) ótkerildi.

Kafedra professor-oqıtıwshılarınıń kóp jıllıq ilim-izertlew jumıslarınıń nátiyjesinde: Aral boyı regionındaǵı soorujenielerdi joybarlaw, qurıw hám ekspluataciyalaw ózgeshelikleri boyınsha kórsetkishleri; jeńil juwılıwshı kanallardı gidravlikalıq esaplaw metodikasın; mayda qum bólekshelerin aǵımnıń alıp júriw uqıplılıǵın anıqlaw teńlemesin; plotinalı suw alıw kanalların retlestiriw rejimleri boyınsha usınıslardı; Taxiatash gidrouzeliniń hám suw tındırǵıshlarınıń ekspluataciyalaw rejimlerin jaqsılaw boyınsha kórsetpelerdi; Qaraqalpaqstan Respublikası suwǵarıw sistemasında qurılǵan suw ólshegish soorujenielerin graduirovkalaw hám kishkene xojalıq ara kanallarǵa suw ólsheytuǵın (vodosliv, nasadka, porog h.t.b.) soorujenielerdi qurıw, suwǵarıw tarmaqları kanallarınıń paydalı tásir koefficientlerin kóteriw boyınsha usınıslar hám kórsetpeler islep shıǵılıp, óndiriske engizdi.

2014-jılı kafedra İnjenerlik kommunikaciyalar qurılısı kafedrası bolıp qayta shólkemlestirildi hám házirgi waqıtta Tashkent arxitektura-qurılıs institutı, Tashkent irrigaciya hám awıl xojalaǵın mexanizaciyalaw injenerleri institutı, Tashkent avtomobil jolların joybarlaw, qurıw hám paydalanıw institutı, Samarqand mámleketlik arxitektura qurılıs institutı, Tashkent texnika universiteti hám Qazaqstan Aqtóbe «Dúnie» institutı, Moskva injenerlik qurılıs institutı, Araldı qutqarıw qorı Nókis filialı menen birgelikte ilimiy-pedagogikalıq jumıslar alıp barmaqta. Kóp jıllar dawamında kafedrada dástúrge aylanǵan respublikamızǵa belgili óndiris kárxanaları qánigeleri t.i.d. R.Koshekov, t.i.k. B.Salimova, t.i.k. A.Gadoev, t.i.k. O.Aqnazarov, t.i.k. A.Jumanazarova, t.i.k. İ.Asamatdinov h.t.b. mirát etilip korporativ birge islesiw tiykarında qánigelik pánler boyınsha lekciya oqıp, diplom joybarlarına hám praktikalarǵa basshılıq etip kelmekte. Sonıń menen birgelikte kafedraǵa rawajlanǵan shet el oqıw orayları professor-oqıtıwshıları sabaqlar ótiw ushın shaqırılmaqta. Atap aytqanda, 2020/21 oqıw jılında Shveciya Uppsala universiteti professorı L.Rayden, 2019/2020 oqıw jılında Latviya universiteti docenti Ya.Zaloksnis hám Astraxan mámleketlik arxitektura-qurılıs universiteti kafedra baslıǵı E.Derbasovalar kafedra studentlerıne sabaq ótti.

Kafedrada xalıq-aralıq TEMPUS joybarları tiykarında UZWATER: Tiykarǵı itibardı suw resursların basqarıwǵa qaratılǵan qorshaǵan ortalıqtı qorǵaw hám turaqlı rawajlanıw qánigelikleri boyınsha magistratura programması hám HighVEC Avtomagistral qurılısı injenerligi hám mashina islep shıǵarıw injenerligi boyınsha oqıw programmasın islep shıǵıw atamasında izleniwler alıp barıladı. Joybar baǵdarlaması tiykarında kafedra professor-oqıtıwshıları birge islesiwshi oqıw orınlarına barıp óz qánigeliklerin asırdı hám sol baǵdardaǵı oqıw ádebiyatları, laboratoriya úskeneleri alıp kelindi.

Keyingi 5 jılda kafedra professor-oqıtıwshıları tárepinen 100 den artıq xalıq aralıq, 200 den aslam respublikalıq kólemde ilimiy maqalalar járiyalandı. Kafedra professor-oqıtıwshıları «Qaraqalpaqstan territoriyasında injenerlik kommunikaciyaları soorujenielerin joybarlaw, qurıw hám ekspluataciyalaw ózgeshelikleri hám mashqalaları» boyınsha ilimiy jumıslardı alıp barmaqta. Búgingi kúnde kafedranı e.i.k. Baimanov Ruslan Kenesbaevich basqarıp kelmekte.

Kafedrada islep atırǵan ilimiy dárejeli professor-oqıtıwshılar

Baimanov Ruslan Kenesbaevich, texnika ilimleri boyınsha filosofiya doktorı (PhD). 1986-jılı 17-sentyabrda Nókis qalasında tuwılǵan. 2012-jılı Tashkent irrigaciya hám melioraciya institutın tamamlaǵan. Qánigeligi Gidrotexnika inshaatları qurılısı. 2021-jılı «Nauchnoe obosnovanie zakonomernosti i metodov rascheta ruslovıx pereformirovanii verxnego befa nizkonapornıx plotin» temasında texnika ilimleri boyınsha filosofiya doktorı (PhD) dissertaciyasın jaqladı. 30 dan aslam ilimiy metodikalıq miynetleri baspada járiyalandı. Sonıń ishinde 1 oqıwlıq hám 4 metodikalıq qollanbası baspadan shıqtı. 11 JAK quramındaǵı ilimiy jurnalda maqala, 5 Scopus quramına  kiretuǵın jurnallarda maqala, 10  dan aslam xalıq aralıq hám respublikalıq konferenciya tezisleriniń avtorı. 2017-jıldan baslap kafedra assistenti bolıp islep kelmekte.

Arzuov Maulenbergen Kosbergenovich, texnika ilimleriniń kandidatı, docent. 1960-jılı 14-aprelde Kegeyli rayonında tuwılǵan. 1982-jılı Nókis mámleketlik universitetin tamamlaǵan. Qánigeligi injener-mexanik. 1992-jılı «Sovershenst-vovanie texnologii ochistki selskoxozyaystvennoy texniki pri texnicheskom servise» temasında kandidatlıq dissertaciyasın jaqladı. 66 tan aslam ilimiy metodikalıq miynetleri baspada járiyalandı. Sonıń ishinde 1 avtorlıq guwalıq, 1 sabaqlıq, 1 oqıwlıq xámde 6 oqıw metodikalıq qollanbası baspadan shıqtı. 2014-jıldan baslap kafedra docenti.

Turlıbaev Zakir Temirxanovich, texnika ilimleri boyınsha filosofiya doktorı (PhD). 1989-jılı 18-avgusta Nókis qalasında tuwılǵan. 2012-jılı Qaraqalpaq mámleketlik universiteti bakalavr, 2014-jılı Toshkent arxitektura qurılıs institutı magistratura qánigeligin tamamlaǵan. Qánigeligi İnjenerlik kommunikaciyalar qurılısı bakalavr, Gidrotexnika inshaatları magistr. 2021-jılı «Qoraqalpoǵiston respublikasining gidromorf tuproqlari sharoitida ǵwzani subirrigaciya usulida suǵorishning samaradorligi) temasında dissertaciyasın jaqladı. 28 dan aslam ilimiy metodikalıq miynetleri baspada járiyalandı. Sonıń ishinde 2 oqıw hám 4 metodikalıq qollanbası baspadan shıqtı. Skopus bazasına kiriwshi ilmiy jurnallarda 2 maqala, 20 dan aslam xalıq aralıq hám respublikalıq konferenciya tezisleriniń avtorı. 2014-jıldan baslap kafedra assistenti bolıp islep kelmekte.

Sonday-aq, İnjenerlik kommunikaciyalar qurılısı kafedrasında úlken oqıtıwshılar K.Aytbaev, D.Ospanova, G.Abdiganieva assistent-oqıtıwshılar, Q.Baxiev, N.Dawletmuratova, A.Seytimbetov hám stajyor-oqıtıwshılar D.Kayıpbergenov hám U.Qdırbaevlar islep kelmekte.

Пайдалы дереклер